Waarom open data een goed idee is voor erfgoedorganisaties

Open Data is informatie die iedereen kan raadplegen, verspreiden en hergebruiken, zelfs voor commerciële doeleinden, zonder daarvoor expliciet toestemming te moeten vragen. Net daarom is de data zo interessant: hackatons worden met de regelmaat van de klok georganiseerd, organisaties die Open Data propageren schieten als paddestoelen uit de grond, LinkedIn en Twitter wemelen van de groepen en hashtags over het onderwerp. Er worden allerlei events georganiseerd en er wordt over gedebatteerd. De Gebruikersgroep auteursrecht en cultureel erfgoed (waarvan ook PACKED vzw deel uitmaakt) nam terzake een standpunt in.

Maar wat heb je daar als museum of archief aan? Meer nog: waarom zou je iets dat je hebt (data) gewoon weggeven? We geven enkele argumenten pro en contra. Met tegenargumenten om de contra-argumenten te ontkrachten, want deze post propageert open data.

Waarom niet?

 

1. Mijn data zijn nog niet klaar voor publicatie.

Tja, data zijn misschien nooit klaar. Het is begrijpelijk dat wetenschappelijke medewerkers niets willen publiceren zonder grondige kwaliteitscontrole. Anderzijds is het web geen wetenschappelijke publicatie: surfers zijn wat dat betreft meer vergevingsgezind dan een wetenschappelijk comité. Bovendien: denk eraan dat publicatie van data op het web vaak veel feedback genereert, die de juistheid van de gegevens ten goede kan komen.
 

2. Mijn data zijn onvolledig

Geen erg, zie hierboven. Bovendien verplicht niemand je om je volledige dataset vrij te geven: kies er de leukste uit en begin daarmee. De rest volgt misschien later.
 

3. Ik wil niet dat iemand anders geld verdient met mijn inspannningen

Die kans bestaat natuurlijk, maar is dat echt een probleem? Iemand die met je data aan de slag gaat en eraan verdient, heeft in de ontwikkeling ook zelf flink in geïnvesteerd. Denk bovendien aan de return in de vorm van gratis visibiliteit voor je collectie (zie verder).
 

4. De metadata en content zijn betaald door het museum, waarom zou ik ze weggeven?

Inderdaad, veel metadata vertegenwoordigen ene flink kapitaal aan arbeidsuren. Maar net daarom: door die data – die met gemeenschapsmiddelen werden betaald – open te stellen, renderen ze ook beter.
 

5. Wij willen als museum zelf geld verdienen aan onze data en content

Goed plan. Maar is het ontwikkelen van commerciële apps echt je core business? Of laat je dat toch beter aan een ander over? Bovendien deel je je data met anderen, maar niets weerhoudt je ervan ooit zelf een applicatie te ontwikkelen voor een (commercieel) product.
 

6. We houden liever zelf controle op wat er met onze data gebeurt

Begrijpelijk. Maar vergeet ook niet dat anderen vaak een verfrissende kijk hebben op wat er met je dataset mogelijk is. Wie weet ontstaat er met een ontwikkelaar wel een goede samenwerking, die met jouw input uitmondt in een nog betere applicatie.
 

7. Er rust auteursrecht op de inhoud

Wat niet van jou is, kan je niet weggeven. Kijk na of je rechten kan klaren, bijvoorbeeld aan de hand van de CEST handleiding Rechten klaren.

 

Waarom wel?

 

1. Free publicity

Wanneer je data ergens gebruikt worden, betekent dat hoe dan ook dat je collectie meer onder de aandacht komt. Het is vaak moeilijk om op de vele digitale platformen (applicaties, sociale media) met je collectie aanwezig te zijn, en elke gratis publiciteit is dan meegenomen.
 

2. Verrassende toepassingen

Iemand die een applicatie maakt, geeft die vaak vrij als open source. Je zou dit als museum of archief dus ook zelf weer kunnen gebruiken. Zo werd een tooltje ontwikkeld dat de collectiegegevens van het Rijksmuseum verrijkt met Iconclass classificatie – iets wat medewerkers van het Rijksmuseum nu zelf erg graag gebruiken…
 

3. Het kost je (bijna) niets

De data zijn er, de platformen om data te publiceren ook. Een dataset beschikbaar stellen kost niet zoveel tijd of moeite. Voor de ‘technische’ aspecten kan je beroep doen op de diensten van bijvoorbeeld PACKED, die je graag verder helpen en zelfs de hosting van je dataset willen verzorgen.

 

Genoeg redenen? Bezorg ons je dataset!

← Terug